KK HCRE VE KK HCRE TEDAVLER

KÖK HÜCRE VE KÖK HÜCRE TEDAVLER

Kök hücreler vücudumuzda bütün doku ve organlar oluturan ana hücrelerdir. Henüz farkllamam olan bu hücreler snrsz bölünebilme ve kendini yenileme, farkl organ ve dokulara dönüebilme yeteneine sahiptir. Vücudumuzdaki kemik, kas, kkrdak, karacier, sinir ve cilt hücreleri gibi hücrelerin hedefleri bellidir ve bu hücreler bölündükleri zaman kendileri gibi hücreler olutururlar. Oysa kök hücrelerin bu hücrelerden farkl olarak belirlenmi bir fonksiyonlar yoktur. Bu yüzden aldklar sinyale göre farkl hücre tiplerine dönüebilirler. Farkllama özelliklerine göre totipotent, pluripotent ve multipotent olarak, elde edildikleri yerlere göre de embriyonik kök hücre, somatik veya erikin kök hücresi ve fetüs kök hücresi (germinal kök hücre) olarak ayrlrlar.

Erkegin spermi ile kadnn yumurtas birletiinde yani döllenme meydana geldiinde oluan hücre (zigot) tek bana tüm organizmay meydana getirebilecek genetik bilgiye ve güce sahiptir. Bu hücrelere her eyi yapabilen anlamna gelen totipotent hücre denir.

Döllenmeden sonraki ilk 4 gün içinde oluan hücrelerin her biri totipotent hücredir ve her bir hücre ayr bir organizmay oluturabilecek güce sahiptir. Döllenmeden sonraki 5. günden itibaren meydana gelen hücreler blastosist denilen küresel bir ekil alr. Bu kürenin içindeki hücreler vücuttaki tüm hücrelere dönüebilecek potansiyele sahip olmalarna ramen, artk tek balarna tüm organizmay oluturacak güce sahip deillerdir. te bu tür hücrelere pluripotent denir. Pluripotent hücreler, gerekli ortam hazrlandnda bilinen 200 hücre türüne dönüebilecek güce sahiptirler. Biraz daha özellemi olan kök hücrelere çok yetili anlamna gelen multipotent hücre denir.

Embiryonun germinal tabakasndan oluan kök hücreler farkllaarak belli organlar oluturabilirler. Erikin kök hücreler ise farkllam dokularda bulunan ancak farkllamam hücrelerdir ve her yataki insanda bulunurlar. htiyaç duyulduunda bulunduklar dokudaki deiik hücre tiplerine dönüürler. Erikin kök hücreler, organizma yaad sürece kendi kopyalarn üreterek çoalrlar. Bu hücreler bulunduklar dokularda eskiyen, hastalanan veya ölen hücrelerin yerine yenilerini üreten yedek parça kaynaklar olarak görev yaparlar.

HEMATOPOETK KÖK HÜCRE (HKH ) ve NLER:

Kemik iliinde yer alan hematopoetik kök hücre (HKH)’ler multipotent özellikte olup uygun koullar ve uyaranlar altnda periferik kanda yer alan hücreleri olutururlar. HKH’lerin bir ksm öncelikle hücre çoalmasnda rolü olan progenitör ( tek tip hücre oluturabilen kök hücreler ) hücre tipine dönerler. Daha sonra kann gereksinimine göre hzla bölünerek hemostaz ( phtlama ) salarlar. Dier bir grup kök hücre ise daha yava bölünme özelliine sahiptir ( sessiz stem cell-sessiz kök hücre ). Bu hücreler daha sonra kullanlmak üzere rezerv olarak tutulurlar ve hemen hepsi hücre döngüsünün G0 fazndadr ve DNA replikasyon mekanizmasn tamamen kapatrlar. Bu hücreler mutasyona kar en iyi korunan hücrelerdir ama en yüksek düzeyde kendini yenileme potansiyeline de sahiptirler. Bu hücreler gereksinim durumunda hzl çoalma evresine girerler.

Kök hücreler kemik iliinde uygun bir yuva içinde (ni) bulunurlar. HKH ve spesifik mikroçevre arasndaki etkileim, hücre yenilenmesi ve farkllamas mekanizmalarnda anahtar role sahiptir. Ni içinde yerlemi olan kök hücreler çoalma sinyali almad sürece sessiz formdadr. Periferik kanda hücrelerin eksilmesi sessiz konumdaki hücrelere uyar olarak gelir. Bu uyarlar ile çoalma sinyali alan HKH öncelikle kendi kendini yeniler (self renewal); bir ksm hücre de gereksinim duyulan hücre tipine farkllar. Kök hücrenin kendi benzerini oluturmas kemik iliinde devaml bir kök hücre depolanmas salar. Bütün kök hücreler kendi kendini yenileme ve farkllama arasndaki dengeyi korumakla yükümlüdür. HKH’lerin kemik iliinde bölünmeden sessiz konumda kalmas için baz uyaranlar ve metabolik olaylar gereklidir. Wnt/beta-Catenin, Notch-1, BMI-1, Shh, HOX genleri gibi sinyal ileti yollar normal hematopoetik kök hücrelerin kendi kendisini yenileme mekanizmalarinda da rol oynamaktadr. Hox genlerinin yüksek oranda proteine kodlanmas ile HKH says artar. Wnt, Notch ve Hedgehog yolaklarnn aktive olmas ile HKH çoalmaya balar. Wnt sinyal ileti sistemi reseptörlerinin balanmas ile aktif hale gelir, kateninin yklm kompleksinden ayrlmasn salar, nükleusa geçer ve burada Cyclin D1 ve C-MYC gibi genlerin tarnskipsiyonunu düzenleyerek kök hücrelerin kendi-kendini yenilemesini ve farkllamasn salar. Normalde kök hücrelerinin kendi-kendilerini yenilemesini düzenleyen sinyal ileti sistemlerinde bir aksilik olursa tümör geliir, progenitör bölgeyi kaplar ve iyilemeyi takiben tekrar nilerine geri döner ve uyku dönemine geçerler.

Kök hücre sessizlii, kendini yenileme ve hücrenin kaderi ile ilgili adezyon molekülleri ve farkl tip sinyallerin çou bilinmektedir. HKH sessizlii, yenilenme ve farkll intrensek ve ekstrensek mekanizmalarla düzenlenir. ntrensek mekanizmalar ni bamszdr ve HKH’nin genetik/epigenetik durumunu etkiler, kromatin remodelleri (transkripsiyon faktörleri) ile kontrol edilir. Ekstrensek mekanizmalar ise kök hücredeki deiiklikleri kapsar ve ni tarafndan kontrol edilir.

HKH için osteoblastik ve vasküler olmak üzere iki farkl ni vardr. Normal ve lösemik kök hücre (LKH) ya osteoblastik ya da vasküler nite bulunur. Osteoblastik ni (trabeküler kemik kavitesi) HKH’nin uyku döneminin devam için esastr. Bu durum onlar enfeksiyon, iyonize radyasyon, mutasyon ve kemoterapötik ilaçlarn sitotoksisitesinden korumaktadr. Vasküler ni ise proliferasyon, farkllama ve HKH’nin göçünden sorumludur. Osteoblastik nite ve endosteuma yakn bölgede bulunan osteoblastlar, osteoklastlar ve stromal hücreler HKH ve LKH mikroçevresini salar. Sinüsoidler çevresinde vasküler nite CD146(+) mezenkimal progenitörler transendotelial göç, yerleim, çoalma ve farkllamay kolaylatrr.

 

Erikin kök hücre olarak adlandrlan hücreler erikinde  kemik ilii, periferik kan, kalp, böbrek, beyin, deri, göz, sindirim sistemi, karacier, pankreas, akcier, meme, over, testis, prostat ve dite tesbit edilmitir. Erikin kök hücrelerinin embiryolojik hücrelere göre daha kstl  farkllama potansiyeleri vardr ve daha snrl sayda progenitör hücre oluturabilirler. Baz fizyolojik ve patalojik durumlarda dier uzak dokulara yaylabilirler. Hematolojik kök hücrelerinin en önemli belirteci CD 34 tür ( Flow sitometride monoklonal antikorla boyanarak tesbit edilebilir ). Hematopoetik organlardan elde edilen hücrelerin hematopeotetik hücrelerden farkl olarak kemik, kkrdak, nöral hücreler, epitel hücreleri, hepatositler gibi hücreleri oluturma potansiyeleri vardr. Bizde kliniimizde kök hücrelerin bu özelliklerinden faydalanarak kemik, kas iskelet sistemi hastalklarnda kök hücre tedavileri uygulamaktayz.

 

Otolog kök hücre tedavilerinin balca kullanm alanlar:

Eklem kkrdak bozukluklarnda

Artritler ve kireçlenemelerde

Omurga ve intervertebral disk rejenerasyonlarnda

Tendon ve ba problemlerinde

Kaynama gecekmesi olan krklarda

Kalp krizi ve felçlerde

Romatizmal dejeneratif hastalklarda

Diyabetik yaralar, Enfekte yaralarn tedavisi

Akut yaralanmalar

Güç iyileen yaralar, Dekubit ülserleri

Çene eklemi destruksiyonu, TME disfonksiyonlar

Atlas Axis ve Densin artrozunda

Varisler ve spider anjiomlar

Implant stabilizasyonunda

Kemik defektlerinde

Trigeminal nevralji, Herpes Zoster

Polinöropatiler

Prostat hiperplazi ve Malignomlar

Tamamlayc kanser tedavilerinde

Multiple myeloma,

Anti-aging uygulamalarnda,

Proloterapi uygulamalarnda,

Pelvik yetmezlikler

Medikal estetik ve güzellik amaçl kullanmlar

Krklarn düzeltilmesi, saç problemlerinde

Dudak ekillendirilmesi

Yara izlerinin giderilmesi

Keloid tedavisi, Akne tedavisi

Yüz germe, Yank tedavisinde

Yeni olumu yaralarn bakm

KÖK ( stem cell ) hücre nasl elde edilir ?
Kök hücre hazrlanmas özel ekipman ve eitim gerektiren bir ilemdir. Hastadan damar yolu ile yaklak 50-80 cc kadar kan bu i için özel olarak hazrlanm phtlama önleyici ilaç ihtiva eden tüplere alnr. Alnan kan tüpleri özel ilemlerden geçirilir. Bu ilem yaklak 30/60 dakika sürer. lem tamamlandktan sonra hazrlanan CGF/CD 34 ( stem cell ) solusyonu uygulanmak istenen bölgeye ve ayrca bir miktarda damar yoluyla hastaya uygulanr.